بیماری پریودنتال (لثه)
معرفی بیماری
بیماری پریودنتال یا بیماری لثه، یک عفونت التهابی مزمن بافتهای نگهدارنده دندان (لثه، رباط پریودنتال و استخوان آلوئولار) است که توسط پلاک دندانی (لایهای از باکتریها و مواد غذایی) ایجاد میشود. این بیماری به دو مرحله اصلی ژنژیویت (التهاب خفیف لثه) و پریودنتیت (التهاب پیشرفته با تخریب استخوان و بافتهای نگهدارنده) تقسیم میشود. ژنژیویت با قرمزی، تورم و خونریزی لثه هنگام مسواک زدن مشخص میشود و در صورت عدم درمان، به پریودنتیت پیشرفت میکند که باعث تحلیل لثه، ایجاد پاکتهای پریودنتال، لق شدن دندانها و در نهایت از دست دادن دندانها میشود. عوامل خطر شامل بهداشت ضعیف دهان، سیگار، دیابت، استرس، ژنتیک، برخی داروها و کمبودهای تغذیهای هستند.
علائم و عوامل خطر
علائم: خونریزی لثه (بهویژه هنگام مسواک زدن یا نخ دندان کشیدن)، تورم، قرمزی و حساسیت لثه، بوی بد دهان مداوم، عقبرفتگی لثه (بزرگتر دیده شدن دندانها)، لق شدن دندانها، تغییر در نحوه جویدن، ایجاد پاکتهای پریودنتال
عوامل خطر: بهداشت ضعیف دهان و دندان، سیگار و دخانیات، دیابت، استرس، تغییرات هورمونی (بارداری، یائسگی)، کمبودهای تغذیهای (ویتامین C، کلسیم، ویتامین D)، برخی داروها (ضدافسردگیها، داروهای فشار خون)، ژنتیک
نقش تغذیه در پیشگیری و کنترل
تغذیه نقش مهمی در سلامت لثه دارد. ویتامین C (مرکبات، کیوی، فلفل دلمهای، توتفرنگی، بروکلی) برای سنتز کلاژن و حفظ سلامت بافتهای لثه ضروری است و کمبود آن باعث خونریزی و تورم لثه میشود. ویتامین D و کلسیم (شیر، ماست، پنیر، ماهی، نور خورشید) برای استحکام استخوان فک ضروری هستند. امگا-۳ (ماهیهای چرب، گردو، بذر کتان) با کاهش التهاب به کاهش علائم پریودنتیت کمک میکند. آنتیاکسیدانها (ویتامین E، کوئرستین، لیکوپن) به کاهش آسیب اکسیداتیو بافتهای لثه کمک میکنند. پروبیوتیکها (ماست، کفیر) به تعادل فلور دهان و کاهش باکتریهای مضر کمک میکنند.
مواد غذایی مفید و مضر
مفید: مرکبات، کیوی، فلفل دلمهای (ویتامین C)، شیر، ماست، پنیر (کلسیم و ویتامین D)، ماهی سالمون، گردو، بذر کتان (امگا-۳)، پیاز، سیر، چای سبز (آنتیباکتریال)
مضر: قندهای ساده و غذاهای چسبنده (منبع تغذیه باکتریهای پلاک)، غذاهای فرآوریشده و پرچرب (افزایش التهاب)، نوشیدنیهای اسیدی (سایش مینا و تحریک لثه)
بیماری پریودنتال یا بیماری لثه، یک عفونت التهابی مزمن بافتهای نگهدارنده دندان (لثه، رباط پریودنتال و استخوان آلوئولار) است که توسط پلاک دندانی (لایهای از باکتریها و مواد غذایی) ایجاد میشود. این بیماری به دو مرحله اصلی ژنژیویت (التهاب خفیف لثه) و پریودنتیت (التهاب پیشرفته با تخریب استخوان و بافتهای نگهدارنده) تقسیم میشود. ژنژیویت با قرمزی، تورم و خونریزی لثه هنگام مسواک زدن مشخص میشود و در صورت عدم درمان، به پریودنتیت پیشرفت میکند که باعث تحلیل لثه، ایجاد پاکتهای پریودنتال، لق شدن دندانها و در نهایت از دست دادن دندانها میشود. عوامل خطر شامل بهداشت ضعیف دهان، سیگار، دیابت، استرس، ژنتیک، برخی داروها و کمبودهای تغذیهای هستند.
علائم و عوامل خطر
علائم: خونریزی لثه (بهویژه هنگام مسواک زدن یا نخ دندان کشیدن)، تورم، قرمزی و حساسیت لثه، بوی بد دهان مداوم، عقبرفتگی لثه (بزرگتر دیده شدن دندانها)، لق شدن دندانها، تغییر در نحوه جویدن، ایجاد پاکتهای پریودنتال
عوامل خطر: بهداشت ضعیف دهان و دندان، سیگار و دخانیات، دیابت، استرس، تغییرات هورمونی (بارداری، یائسگی)، کمبودهای تغذیهای (ویتامین C، کلسیم، ویتامین D)، برخی داروها (ضدافسردگیها، داروهای فشار خون)، ژنتیک
نقش تغذیه در پیشگیری و کنترل
تغذیه نقش مهمی در سلامت لثه دارد. ویتامین C (مرکبات، کیوی، فلفل دلمهای، توتفرنگی، بروکلی) برای سنتز کلاژن و حفظ سلامت بافتهای لثه ضروری است و کمبود آن باعث خونریزی و تورم لثه میشود. ویتامین D و کلسیم (شیر، ماست، پنیر، ماهی، نور خورشید) برای استحکام استخوان فک ضروری هستند. امگا-۳ (ماهیهای چرب، گردو، بذر کتان) با کاهش التهاب به کاهش علائم پریودنتیت کمک میکند. آنتیاکسیدانها (ویتامین E، کوئرستین، لیکوپن) به کاهش آسیب اکسیداتیو بافتهای لثه کمک میکنند. پروبیوتیکها (ماست، کفیر) به تعادل فلور دهان و کاهش باکتریهای مضر کمک میکنند.
مواد غذایی مفید و مضر
مفید: مرکبات، کیوی، فلفل دلمهای (ویتامین C)، شیر، ماست، پنیر (کلسیم و ویتامین D)، ماهی سالمون، گردو، بذر کتان (امگا-۳)، پیاز، سیر، چای سبز (آنتیباکتریال)
مضر: قندهای ساده و غذاهای چسبنده (منبع تغذیه باکتریهای پلاک)، غذاهای فرآوریشده و پرچرب (افزایش التهاب)، نوشیدنیهای اسیدی (سایش مینا و تحریک لثه)
گیاهان درمانگر بیماری پریودنتال (لثه)
هیچ گیاه درمانگری یافت نشد
در حال حاضر هیچ گیاهی برای درمان این بیماری ثبت نشده است.
مشاهده همه گیاهان